پیکسار با آخرین ساخته‌اش نشان داده هنوز هم به فکر کارهای تازه است و هیچوقت نمی‌خواهد از روی موفقیت‌های قبلی کپی‌برداری کند. هر فیلم پیکسار الگویی است برای بقیه شرکت‌های انیمیشن‌سازی

درباره فیلم:
«بالا» فیلمی مختص یک گروه سنی خاص نیست و هم برای کودکان و نوجوانان تماشای آن لذت‌بخش است و هم برای افراد میانسال! کودکان محو تماشای تصاویر بکری می‌شوند که به کمک تکنولوژی سه‌بعدی انیمیشن‌سازی خلق شده‌اند و بزرگترها هم با دیدن فضای رنگارنگ فیلم، نوستالژی دوران کودکی را در خود زنده کرده و رجعتی می‌کنند به دوران خردسالی خویش! در تماشای یک انیمیشن، همه ما چه کودک باشیم چه بزرگسال همواره نگرش ذهنی مثبتی نسبت به کاراکترهایی داریم که با رنگ‌های روشن‌تر خلق شده‌اند، این گونه کاراکترها عموما روایت‌گر خط داستانی ساده‌تری بوده و به صورتی واقع‌گرایانه‌تر مخاطب را درگیر داستان فیلم می‌کنند. در «بالا» هم این تکنیک روشن‌نمایی شخصیت‌های مثبت برای خلق فانتزی‌هایی که بین دو کاراکتر اصلی فیلم رخ می‌دهد به کار رفته و بدین طریق کارگردان خیلی خوب توانسته است، مفاهیم مد نظر خویش را به مخاطب منتقل کند. «بالا» با ماجراهایی رمانس آغاز می‌شود و پس از روایت عشق دو جوان که منجر به ازدواج و در نهایت زندگی طولانی آنها می‌شود، کارگردان بر زندگی مرد عاشق پس از مرگ همسرش تمرکز می‌کند؛ مردی که اکنون به سن کهولت رسیده و به دلیل مرگ همسر دوست‌داشتنی‌اش، منزوی شده است! این انزوا سرآغاز بخش دوم ماجراهای فیلم است یعنی همان وضعیتی که منجر به پرواز پیرمرد داستان ما و سفر به سوی جنوب آمریکا می‌گردد. در طول این سفر تصاویری مهیج از طبیعت موجود در جنگل‌های قاره آمریکا می‌بینیم و رفته رفته متوجه این موضوع می‌شویم که کاراکترها به دلیل شرایط پیش روی‌شان دچار تغییر در خلق و خو شده و حتی آرمان‌های‌شان را هم عوض می‌کنند. «بالا» به مانند انیمیشن «هیولاها در برابر بیگانگان» یک انیمیشن آشفته نیست که همه چیز را به اکشن خلاصه کرده باشد بلکه فیلمساز تلاش کرده با یاری گرفتن از تناقض رفتاری عناصر انسانی، روایتگر ماجراهایی باشد که درون خود، عاقبت رفتارهای مثبت یا منفی کاراکترهای انسانی را مشخص می‌کنند.

نظرات منتقدان:
راجر ایبرت- «بالا» فیلم مهیجی است با کاراکترهایی باورکردنی؛ کاراکترهایی که هر کدام از آنها توانایی آن را دارند که حتی با ساعت‌ها ایستادن زیر باران جنگل‌های ونزوئلا هم مخاطبان را به خود جذب کنند! این شخصیت‌ها هر یک حالات و روحیات مخصوص به خود را دارند و تک تک آنها نیز با مسائل و دغدغه‌های ذهنی خاصی دست به گریبانند، هیچ کدام از کاراکترها به طور مطلق بد یا خوب نیستند. هر کدام خوبی‌های خاص خود را دارند ضمن این‌که در رفتارشان اشتباهات بزرگ هم به چشم می‌خورد. از این حیث «بالا» به انیمیشن‌هایی که شخصیت‌های آنها حیوانات هستند، چندان شباهتی ندارد و بیشتر به کارتون‌های انسانی شبیه است؛ به خصوص ساخته‌های هایائو میازاکی فیلمساز ژاپنی‌الاصل! یکی دیگر از ویژگی‌های این فیلم آن است که اگرچه این انیمیشن مخصوص کودکان و نوجوانان ساخته شده اما از نظر توزیع کاراکتر، فیلم جوانی به شمار نمی‌رود؛ در فیلم سه کاراکتر اصلی وجود دارند که از آن میان تنها یک کاراکتر سنی کم دارد و دو کاراکتر دیگر پیرمردهای عصبی مزاجی هستند که به همه چیز با شک و تردید می‌نگرند. این مساله بیش از همه نقیضی است بر این فرضیه که در ساختن یک انیمیشن جذاب حتما لازم نیست که همه کاراکترها جوان و شیرین باشند بلکه برخی مواقع قرار دادن دو کاراکتر متناقض در کنار یکدیگر هم به خلق جذابیت می‌انجامد. در روزگاری که اکثر کمپانی‌های فیلمسازی به بازسازی آثار موفق دهه‌های گذشته می‌پردازند، این کمپانی پیکسار است که هسته مرکزی آن همچنان خلاق و پویا است و با هزینه کردن‌های درست، انیمیشن‌هایی مدرن را می‌آفریند که نه تنها از نظر بصری، جذابیت دارند بلکه از نظر محتوایی هم شاهکارهای هزاره جدید هستند. «بالا» توسط پیت داکتر کارگردانی شده یعنی کسی که در سال 2001 انیمیشن «شرکت هیولاها» را ساخته بود، ضمن اینکه به عنوان نویسنده در قسمت‌های اول و دوم «داستان اسباب‌بازی» و همچنین انیمیشن «وال-ای» فعالیت داشته است. داکتر برای ساخت «بالا» تمام فعالیت‌های پاره‌وقت خود را لغو کرده و تصمیم گرفت که به صورت کامل بر روی این انیمیشن وقت بگذارد. او با همکاری تام مک‌کارتی نگارش داستان اولیه «بالا» را انجام داد، کارگردانی را برعهده گرفت و به جای یکی از کاراکترهای اصلی فیلمی که یک رنسانس در انیمیشن سالیان اخیر به شمار می‌رود، هم سخن گفت. «بالا» در برخی سینماها به صورت سه‌‌بعدی هم به نمایش در آمده است و همین مساله موجب شده آنهایی که نسبت به این سیستم انیمیشن‌سازی کنجکاو هستند، برای تماشای «بالا» بلیت رزرو کنند، در چنین شرایطی من ترجیح می‌دهم راجع به این دعوت شما به تماشای این فیلم در سینماهای متکی بر سیستم سه‌بعدی نمایش چیزی نگویم چرا که شاید شما دوست داشته باشید به همان سیستم دوبعدی بسنده کرده و مابه‌التفاوت پول‌تان را پس‌انداز کنید اما نمی‌توانم از این سخن نگویم که یکی از دلایل کیفیت بالای این انیمیشن آن است که تکنولوژی سه‌بعدی با ظرافت و هوشمندی خاصی جهان رنگین موجود در فیلم را به نمایش گذاشته و به مدد استفاده از این تکنیک، رنگ‌ها به عنوان عاملی جهت انتقال مفهوم اصلی فیلم به کار رفته‌اند؛ شاید شبیه به آنچه پیش از این در «یافتن نمو»، «داستان اسباب‌بازی»، «شرک» و «شاه شیر» دیده بودیم!!!

لیزا شوارزبام- «بالا» یک انیمیشن زیبا و باارزش است! به همان ظرافت و زیبایی که هزاران بادکنک متصل به خانه کارل رنگ‌آمیزی شده‌اند، انیمیشن «بالا» به ارائه تصویری درست از احساسات انسانی و درگیری‌های مادی شخصیت‌های خود پرداخته است. فکر می‌کنید بهترین راه ترقی در دنیای امروز چیست؟! من گمان می‌کنم عشق، تفکر و مثبت‌اندیشی مهم‌ترین اله‌مان‌هایی هستند که اگر تجلی‌بخش یک ساختار انسانی گردند، آن ساختار در جهت تعالی طی مسیر خواهد کرد. در «بالا» هم همین سه عنصر هستند که در کنار وقوع اتفاقاتی هیجان‌انگیز و همچنین استفاده از سیستم تصویربرداری سه‌بعدی، سبب‌ساز تولید فیلمی جذاب و اثرگذار شده‌اند. در فیلم با یک پیرمرد عصبی، یک کودک بامزه و خانه‌ای شناور در آسمان روبه‌روییم. هر یک از این سه وجه، علاوه بر اینکه فانتزی‌های مورد نظر نویسنده فیلمنامه را به تصویر کشیده‌اند، برای ذهن‌های کمی خلاق‌تر، می‌توانند نمادی از هسته‌های مادی و معنوی موجود در محیط‌های انسانی هم باشند. موفقیت «بالا» که اولین بار در جشنواره کن امسال به نمایش در آمد بیش ازهمه مرهون پرداخت صحیح کاراکترهای آن است و به نوعی تاییدی بر این فرضیه هم می‌باشد که در روزگار ما ابداعاتی که برای خلق داستان‌هایی متکی بر چند شخصیت محدود اما از وجوه مختلف کامل صورت می‌گیرد خیلی بیشتر از دیگر روش‌های خلق داستان مورد توجه مخاطب قرار می‌گیرند.


نکات حاشیه‌ای:
-- بجز کمپانی والت‌دیزنی و استودیوی انیمیشن پیکسار، کمپانی‌هایی نظیر برادران وارنر، بوئنا ویستا پیکچرز نیز در تهیه و توزیع این فیلم نقش داشته‌اند. ضبط، میکس و مسترینگ موسیقی متن فیلم در استودیوی برادران وارنر انجام شده و توزیع‌کننده اصلی فیلم هم کمپانی بوئنا ویستا پیکچرز بوده است.

-- در صحنه‌ای از فیلم، هنگام برپا کردن چادر مسافرتی، یکی از میله‌های طناب چادر برگشته و به صورت کودک هشت ساله فیلم یعنی راسل برخورد می‌کند و همین مساله باعث می‌شود که پای چشم چپ او متورم گردد اما در نمای بعدی هیچ اثری از این آسیب‌دیدگی در صورت راسل به چشم نمی‌خورد!

بالا
Up

کارگردان: پیت داکتر، باب پترسون
فیلمنامه: باب پترسون براساس داستانی از پیت داکتر، تام مک‌کارتی
مدیر فیلمبرداری: پاتریک لین، جین کلودی کلاچی
تدوین: کوین نولتینگ، کاترین رینگولد
هماهنگ‌کننده صحنه: استفانی همیلتون، اریک لانگلی
موسیقی: استیفن ام.دیویس
صداپیشگان: ادوارد اسنر، کریستوفر پلامر، جان رتزنبرگر، جوردن ناگای، دلروی لیندو، پائول ایدینگ، باب پیترسون، جرومی رانفت
مدت: 89 دقیقه
محصول 2009 آمریکا
ژانر: انیمیشن، کمدی، خانوادگی، حادثه‌ای

داستان فیلم:
یک پیر مرد بازنشسته به نام کارل فردریکسِن (با صدای ادوارد اسنر) که به همسر درگذشته‌اش قول داده بود او را به سفری در یک منطقه کوهستانی، در کنار یک آبشار در آمریکای جنوبی ببرد، پس از درگذشت همسرش و از سر گذراندن ماجراهایی، تصمیم می‌گیرد خود به تنهایی به این سفر برود. او برای انجام این سفر هزاران بادکنک به سقف خانه‌اش بسته و با ایجاد نیرویی بالابر، به مانند بالن به همراه خانه‌اش در آسمان‌ها به پرواز درآمده و سفر خود را آغاز می‌کند. او فکر می‌کند در طول این سفر تنها است اما پس از مدتی متوجه می‌شود یک پسر کوچک هشت ساله به نام راسل (با صدای جوردن ناگای) که برای انجام کاری، وارد خانه او شده نیز به هنگام پرواز در خانه جا مانده و اکنون همسفر اوست! آشنایی این دو نفر که اختلاف سنی‌شان در حدود هفتاد سال است در ابتدا به مذاق فردریک خوش نمی‌آید اما پس از مدتی و هنگامی که وی با صداقت و سادگی راسل آشنا می‌شود، ماجراهایی جذاب‌تر به وجود می‌آیند...

از سایتهای یاهوموویز و آی.ام.دی.بی